Y [son güncelleme 17 Mart 2008]

Y/R (abbrev.) [içgöçer başına düşen ürün, stok’a katılan başına düşen ürün] ® Yield-per-Recruit.

YARD SEINE [ığrıp] ® Beach seine.

YAŞ SINIFI [age class] Populasyon ya da stokta aynı yaşta olan bireyler. 2000 yılında yumurtadan çıkmış (doğmuş !) balıklar her zaman 2000 yıl sınıfındadır. Buna karşın 2005 yılında beşinci yaş sınıfındadırlar.

Y_E (YE) (abbrev.) [denge ürünü] ® Equilibrium yield. ® Equivalent sustainable yield (sürdürülebilir denge ürünü). ® Sustainable yield (sürdürülebilir ürün).

YEAR BROOD [yıllık] ® Year class.

YEAR CLASS (YEAR BROOD) [yıllık] 1- Tertip. Yıllık sınıfı. O yılda doğanlar.

YEAR CLASS [yıl sınıfı] 2- Belirli bir yılda yumurtlanan ya da yumurtadan çıkanlar. Bu balıklar stoka katılıp avlandıkları, yaşam sürelerince yumurtadan çıktıkları (doğdukları !) yılın sınıfı olarak anılırlar. Bunlara ayrıca döl (brood), yıl dölü (year brood), tertip (cohort), kuşak (jenerasyon) da denmektedir.

YEAR MARK [yıllık halka, yıllık marka].

YEARLIING [biryıllık] Birinci yaş grubuna ait (AG I). İkinci takvim yılındaki balık.

YEAR-ROUND FISHERY [yılboyunca balıkçılık] Bütün yıl boyunca aralıksız devam eden balıkçılık.

YELLOW WATER [sarı su] Hafif sarı ya da sarımsı su, organik madde bolluğunu ima eder. Akvaryumda oluşmuş organik maddelerce yüklenmiş sarımsı su karbon filtresi ile giderilir.

YELLOWFIN TUNA [sarıkanatton, sarıkanatorkinoz balığı] ® Thunnus albacares.

YELLOWMOUTH BARRACUDA [iskarmoz] ® Sphyraena viridensis.

YIELD [ürün] 1- Ağırlık cinsinden pazara sunulan balıklardır. Hasat. ® Match (av).

YIELD [ürün] 2- Ağırlık olarak av. Bazan av ile ürün aynı anlamda kullanılmaktadır. Ürün belirli bir sürede birim alandaki üretimdir. Av bundan alınan miktardır ve pazarlanan balık miktarından (ki buna da ürün ya da hasat denmektedir) farklı bir anlam taşır. ® Catch (av).

YIELD CAPACITY [ürün verme kapasitesi] Yetişme ortamının, bitki ve hayvan toplumunun veya akarsuların istenen ürünü yani yararlanılabilecek biyolojik kütleyi verebilme yeteneğidir. Bu yetenek çevresel koşullara, işletme tekniğine ve bunların ortak etkisine bağlıdır.

YIELD CURVE [ürün eğrisi] Beklenen ürün ve balıkçılık düzeyi ile balıkçılıktan kaynaklanan ölüm ya da çaba arasındaki ilişkiyi gösterir.

YIELD ISOPLETH [eşdeğer ürün] Aynı ürün (hasat) değerine sahip noktaların birleştirildiği şekil. Genelikle içgöçer başına (stoka katılan birey başına) düşen ürünün (hasadın) belirlenmesinde kullanılır.

YIELD ISOPLETH DIAGRAM [eşdeğer ürün çizelgesi] Beverton ve Holt’un geliştirmiş oldukları tek türlü ürün (hasat) denkleminin çözülebilmesi için içgöçer sayılarının bilinmesi gerekmektedir. İçgöçer sayısının belirlenmesindeki zorluk ve belirsizlikler nedeniyle ürün denklemindeki içgöçer sayısı (R) eşitliğin soluna (Y/R) şeklinde geçirildikten sonra denklemin kolay çözümü olanaklı olmuştur. Denklem değişken ilk avlanma yaşı (t_c) ya da boyu (l_c) ile değişken balıkçılık ölüm payı (F=q.f) için doğal ölüm ve büyüme dikkate alınarak çözüldüğünde (Y/R) denge değerinden oluşan bir matriks elde edilir. Bu matriksteki eşit (Y/R) değerlerinin (noktalarının) birleştirilmesi eşdeğer ürün çizelgesini verir.

YIELD-PER-RECRUIT (Y/R) [içgöçer başına düşen ürün, stok’a katılan başına düşen ürün] Beverton ve Holt’un geliştirmiş oldukları tek türlü ürün (hasat) denkleminin çözülebilmesi için içgöçer sayılarının bilinmesi gerekmektedir. İçgöçer sayısının belirlenmesindeki zorluk ve belirsizlikler nedeniyle ürün denklemindeki içgöçer sayısı (R) eşitliğin soluna Y/R şeklinde geçirilerek denklemin çözülmesi kalaylaştırılmıştır. Ya ilk avlanma yaşı (t_c) ya da boyu (l_c) ile balıkçılık ölüm payı (F =q.f) ve doğal ölüm verileri kullanılarak Y/R denge değeri beher F ya da t_c @ l_c için hesaplanabilir. ® Yield isopleth diagram (eşdeğer ürün çizelgesi).

YIELD-PER-RECRUIT ANALYSIS [içgöçer başına düşen ürün çözümlemesi, stok’a katılan başına düşen ürün çözümlemesi] En uygun balık büyüklüğünü avlamak için balıkçılığın nasıl oluşturulmasını belirle-mektir. Yani en uygun balıkçılık ölüm düzeyi ile büyüme, doğal ölüm ve balıkçılığın nasıl etkileştiğine ilişkin çözümlemedir. İçgöçer başına düşen ürün çözümlemesi, stok büyüklüğündeki değişmeler sonucu içgöçteki değişiklikler ile çevresel etkileri dikkate almaz. ® Yield-per-recruit (içgöçer başına düşen ürün).

YOLK [yumurta sarısı] ® Egg yolk.

YOLK SAC [yumurta kesesi, besin kesesi] Larvaların beslenmesi için gerekli yumurta sarısını ihtiva eden kese. ® Egg yolk (yumurta sarısı).

YOLK-SAC LARVA [yumurta keseli kurtçuk, yumurta keseli larva] Yumurta keseli larva. Yumurtadan çıkmış fakat dış beslenmeye geçmemiş ve yumurta sarısıyla beslenmeye devam eden balık kurtçuğu, larvası.

Y-PIECE [huni] 1- ® Extension piece.

Y-PIECE [kuyruk] 2- ® Tail piece.